Film „Boże Ciało” Jana Komasy kręcono przede wszystkim w Jaśliskach w Beskidzie Niskim. To tam powstały główne sceny plenerowe przedstawiające filmową wieś. Wnętrza kościoła zrealizowano jednak w Prażmowie pod Warszawą, a pojedynczą scenę na barce nakręcono w Tabaszowej nad Jeziorem Rożnowskim.
Jaśliska – główna lokalizacja filmu
Jaśliska są najczęściej kojarzone z „Bożym Ciałem”, ponieważ miejscowość stała się filmową wsią, w której rozgrywa się większość wydarzeń. Zdjęcia plenerowe obejmowały między innymi rynek, drewnianą zabudowę, drogi oraz okoliczne krajobrazy. W zestawieniach dotyczących produkcji pojawia się także droga pod Komańczą.
Reżyser Jan Komasa i operator Piotr Sobociński junior wybrali Jaśliska ze względu na drewnianą architekturę, pastelową kolorystykę oraz położenie miejscowości wśród beskidzkiej przyrody. Dzięki temu przestrzeń dobrze odpowiadała wizji przedstawionej w filmie i nie wymagała rozbudowanych scenograficznych przeróbek.
Jaśliska leżą w Beskidzie Niskim, w dolinie otoczonej lasami i terenami cennymi przyrodniczo. Miejscowość zyskała nawet określenie „polskie Hollywood”. Filmowcy pojawiali się tu także przy innych produkcjach, ale to sukces „Bożego Ciała” najmocniej przyczynił się do rozpoznawalności Jaślisk wśród miłośników kina.
W realizację filmu zaangażowali się mieszkańcy. Część z nich wystąpiła jako statyści, inni pomagali przy organizacji planu i zabezpieczeniu zdjęć. Lokalna społeczność nie była więc wyłącznie tłem dla produkcji, lecz współtworzyła atmosferę widoczną na ekranie.
Gdzie dokładnie kręcono poszczególne sceny?
Film powstał w kilku miejscach, dlatego utożsamianie całej produkcji wyłącznie z Jaśliskami jest pewnym uproszczeniem. Najważniejszy podział wygląda następująco:
| Lokalizacja | Rola w filmie | Uwagi |
|---|---|---|
| Jaśliska | Eksteriery filmowej wsi | Główne plenery, rynek, drewniana zabudowa i okolice miejscowości |
| Prażmów | Wnętrza kościoła | Zdjęcia zrealizowano w kościele św. Franciszka z Asyżu pod Warszawą |
| Tabaszowa | Pojedyncza scena na barce | Ujęcie powstało na barce „Uroczysko” nad Jeziorem Rożnowskim |
Tabaszowa jest szczególnie łatwa do przeoczenia, ponieważ nie była głównym planem zdjęciowym. To właśnie tam, na barce „Uroczysko”, nakręcono scenę rozmowy młodych mężczyzn z księdzem pijącym piwo.
Dlaczego wnętrza kościoła nakręcono w Prażmowie?
Ekipa chciała realizować sceny we wnętrzu kościoła w Jaśliskach, ale nie otrzymała na to zgody arcybiskupa Adama Szala, metropolity przemyskiego. Filmowcy złożyli oficjalny wniosek i przez kilka tygodni czekali na odpowiedź.
Odmowa była związana z oceną scenariusza. W przytoczonym przez Jana Komasę piśmie kuria wskazywała na kontrowersyjne, z kościelnego punktu widzenia, motywy dotyczące podszywania się pod księdza, sprawowania sakramentów i przedstawienia duchownych. Podkreślano również, że zdjęcia miałyby powstać w sanktuarium będącym miejscem kultu.
W tej sytuacji twórcy przenieśli zdjęcia wnętrz do kościoła św. Franciszka z Asyżu w Prażmowie pod Warszawą. To rozdzielenie lokacji ma znaczenie dla widza, który chce odtworzyć filmową trasę. Jaśliska odpowiadają przede wszystkim za zewnętrzny obraz wsi, natomiast kościelne wnętrza widoczne w filmie pochodzą z innej miejscowości.
Jak odwiedzić miejsca związane z „Bożym Ciałem”?
Najlepszym kierunkiem dla osoby zainteresowanej filmem są Jaśliska. W miejscowości i okolicy można samodzielnie rozpoznać wiele plenerów, a informacje o konkretnych punktach pomaga uporządkować Podkarpacki Szlak Filmowy.
Przed przyjazdem lub już na miejscu warto sprawdzić te możliwości:
- Podkarpacki Szlak Filmowy – prowadzi do miejsc związanych z produkcjami realizowanymi w regionie, w tym z „Bożym Ciałem”.
- Gminny Ośrodek Kultury i Czytelnictwa w Jaśliskach – można tam uzyskać informacje o filmowych lokalizacjach i poszukać mapy szlaku.
- Rynek i drewniana zabudowa – to jedne z najbardziej charakterystycznych przestrzeni miejscowości, dobrze widocznych w filmowych plenerach.
- Okoliczne piwnice i szlaki Beskidu Niskiego – część dawnych piwnic można zwiedzać po uzgodnieniu z gospodarzami lub punktem informacji turystycznej.
Tabaszowa wymaga osobnego dojazdu nad Jezioro Rożnowskie, a Prażmów znajduje się pod Warszawą. Jeśli celem jest przede wszystkim poczucie atmosfery filmu, wystarczy jednak wyjazd do Jaślisk. To właśnie tam zachował się najpełniejszy, plenerowy obraz świata przedstawionego przez Jana Komasę.
Jaśliska można odwiedzać nie tylko jako plan oscarowego filmu, lecz także jako zabytkową miejscowość z zachowanym układem rynku, drewnianymi domami i dostępem do spokojnych szlaków Beskidu Niskiego. Film pomaga ją rozpoznać, ale autentyczny charakter miejsca najlepiej odkrywa się już poza ekranem.
Informacje o dostępności obiektów, zwiedzaniu piwnic i przebiegu szlaku warto potwierdzić przed wyjazdem w Gminnym Ośrodku Kultury i Czytelnictwa w Jaśliskach.
